Cảnh giác cuộc gọi mạo danh cơ quan công an đòi tiền
Cuộc gọi mạo danh cơ quan công an thường theo một kịch bản: thông báo bạn liên quan đến vụ án, đường dây rửa tiền, ma túy hoặc có bưu phẩm vi phạm, đe dọa bắt giữ, yêu cầu giữ bí mật, rồi đòi chuyển tiền vào "tài khoản tạm giữ" hoặc cài ứng dụng để "xác minh". Nguyên tắc cần nhớ: cơ quan công an không giải quyết vụ việc qua điện thoại, không yêu cầu chuyển tiền vào tài khoản để điều tra, và không bắt người dân cài ứng dụng qua đường link. Khi nhận cuộc gọi như vậy, hãy cúp máy và tự liên hệ công an nơi cư trú.
Kịch bản quen thuộc
"Bạn liên quan đến đường dây rửa tiền"
Kẻ gian xưng là cán bộ công an, đọc đúng họ tên, số căn cước, địa chỉ của bạn (thông tin thường có từ các vụ lộ lọt dữ liệu), thông báo tài khoản ngân hàng của bạn bị dùng trong vụ án. Để "chứng minh trong sạch", bạn phải chuyển toàn bộ tiền vào tài khoản do cơ quan "tạm quản lý".
"Có bưu phẩm, hàng cấm gửi bằng tên bạn"
Cuộc gọi tự động hoặc nhân viên "bưu điện" báo bưu phẩm vi phạm, sau đó chuyển máy cho "công an" để đe dọa.
"Lệnh bắt, quyết định khởi tố gửi qua Zalo"
Kẻ gian gửi hình ảnh giấy tờ có con dấu, ảnh người mặc cảnh phục, thậm chí gọi video từ một căn phòng trông giống trụ sở công an để tăng độ tin cậy.
"Cập nhật định danh điện tử, cài ứng dụng"
Mạo danh cán bộ công an phường hướng dẫn "cập nhật mức định danh", "đồng bộ dữ liệu căn cước", gửi link tải ứng dụng giả mạo dịch vụ công. Ứng dụng này xin quyền trợ năng để điều khiển điện thoại và đọc mã OTP ngân hàng, rồi rút sạch tài khoản. Cách nhận biết loại ứng dụng này có trong bài nhận diện phần mềm độc hại chạy ngầm trên điện thoại.
Những dấu hiệu khẳng định là lừa đảo
- Yêu cầu chuyển tiền dưới bất kỳ danh nghĩa nào: tạm giữ, bảo lãnh, xác minh, nộp phạt qua tài khoản cá nhân.
- Yêu cầu giữ bí mật, không được nói với gia đình "vì ảnh hưởng điều tra".
- Yêu cầu cài ứng dụng qua link, hoặc ứng dụng chia sẻ màn hình.
- Hỏi mã OTP, mật khẩu ngân hàng, ảnh hai mặt căn cước kèm ảnh chân dung.
- Đe dọa bắt ngay lập tức nếu cúp máy.
- Yêu cầu ra chỗ vắng, thuê phòng khách sạn để "làm việc" qua video.
Cơ quan công an thực sự làm việc thế nào
Khi cần làm việc với công dân, cơ quan tố tụng gửi giấy triệu tập, giấy mời bằng văn bản, mời lên trụ sở làm việc trực tiếp. Quá trình điều tra không yêu cầu người dân chuyển tiền vào tài khoản ngân hàng nào. Các thủ tục hành chính như định danh điện tử được thực hiện qua ứng dụng chính thức tải từ kho ứng dụng, hoặc trực tiếp tại cơ quan công an, không qua link gửi trong tin nhắn.
| Kẻ mạo danh | Cơ quan thật |
|---|---|
| Gọi điện, nhắn Zalo, gọi video | Gửi giấy mời, giấy triệu tập bằng văn bản |
| Làm việc từ xa, ngay lập tức | Mời đến trụ sở làm việc |
| Đòi chuyển tiền vào tài khoản | Không yêu cầu chuyển tiền để điều tra |
| Yêu cầu giữ bí mật với gia đình | Không cấm bạn trao đổi với người thân, luật sư |
| Gửi link cài ứng dụng | Ứng dụng chính thức có trên kho ứng dụng |
Khi nhận cuộc gọi đáng ngờ
- Bình tĩnh, không tranh luận dài. Kẻ gian được huấn luyện để giữ bạn trên máy càng lâu càng tốt.
- Cúp máy. Bạn không vi phạm gì khi cúp máy một cuộc gọi lạ.
- Tự xác minh: liên hệ công an phường, xã nơi cư trú bằng số bạn tự tra hoặc đến trực tiếp.
- Nói với người thân. Việc chia sẻ phá vỡ sự cô lập mà kẻ gian tạo ra.
- Không bấm link, không cài ứng dụng, không cung cấp OTP.
- Báo cáo số điện thoại lừa đảo qua kênh tiếp nhận phản ánh cuộc gọi rác, lừa đảo của cơ quan quản lý viễn thông và qua tính năng báo cáo của ứng dụng chặn cuộc gọi.
Nếu đã chuyển tiền hoặc cài ứng dụng
- Gọi ngay tổng đài ngân hàng yêu cầu khóa tài khoản, khóa dịch vụ ngân hàng điện tử, báo giao dịch lừa đảo.
- Bật chế độ máy bay, gỡ ứng dụng lạ (thu hồi quyền trợ năng, quản trị thiết bị trước), hoặc khôi phục cài đặt gốc.
- Đổi mật khẩu ngân hàng, email từ thiết bị khác.
- Trình báo công an với đầy đủ bằng chứng: số điện thoại gọi đến, tin nhắn, số tài khoản nhận tiền. Xem bài kênh tố cáo lừa đảo trực tuyến.
Vì sao kịch bản này hiệu quả
Kẻ mạo danh dựa vào ba đòn tâm lý. Thứ nhất là uy quyền: danh xưng cơ quan nhà nước khiến người nghe e ngại, không dám chất vấn. Thứ hai là sợ hãi: lời đe dọa bắt giữ, khởi tố làm người nghe mất bình tĩnh. Thứ ba là cô lập: yêu cầu giữ bí mật, không được cúp máy, khiến nạn nhân không thể hỏi ý kiến ai. Khi cả ba cùng tác động, ngay cả người hiểu biết cũng có thể làm theo. Nhận ra mình đang bị đẩy vào trạng thái sợ hãi và bị cô lập chính là tín hiệu để dừng lại.
Bảo vệ người lớn tuổi trong gia đình
Người cao tuổi là đối tượng bị nhắm nhiều nhất vì thường có tiền tiết kiệm, tôn trọng cơ quan nhà nước và dễ hoảng sợ khi bị đe dọa. Hãy trò chuyện trước với cha mẹ, ông bà về kịch bản này, dặn một quy tắc đơn giản: "Ai gọi xưng công an đòi chuyển tiền là lừa đảo, cúp máy và gọi cho con". Cài sẵn ứng dụng chặn cuộc gọi rác, bật thông báo biến động số dư, và cân nhắc đặt hạn mức chuyển tiền trực tuyến thấp cho tài khoản của người lớn tuổi.
Các chiêu mạo danh khác như giả ngân hàng, giả nhân viên điện lực cũng dùng chung kỹ thuật tâm lý; xem thêm bài thủ đoạn mạo danh ngân hàng.
Câu hỏi thường gặp
Kẻ gian biết rõ họ tên, số căn cước của tôi, có phải công an thật?
Không. Thông tin cá nhân có thể bị thu thập từ các vụ lộ lọt dữ liệu hoặc mạng xã hội. Việc biết thông tin của bạn không chứng minh họ là cơ quan chức năng.
Công an có gọi video qua Zalo để lấy lời khai không?
Việc lấy lời khai được thực hiện theo thủ tục tố tụng, thường tại trụ sở cơ quan. Cuộc gọi video qua ứng dụng nhắn tin kèm yêu cầu chuyển tiền là dấu hiệu lừa đảo rõ ràng.
Cúp máy cuộc gọi tự xưng công an có bị xử lý không?
Không. Cúp máy một cuộc gọi lạ không vi phạm pháp luật. Nếu thật sự cần làm việc, cơ quan công an sẽ gửi giấy mời hoặc giấy triệu tập theo đúng thủ tục.
Đã cài ứng dụng do người lạ gửi link, phải làm gì đầu tiên?
Ngắt mạng điện thoại ngay, gọi ngân hàng khóa tài khoản và dịch vụ trực tuyến, sau đó gỡ ứng dụng hoặc khôi phục cài đặt gốc và trình báo công an.
Bài liên quan

Tin dự trữ nhu yếu phẩm 72 giờ: nhận diện tin giả và bẫy bán hàng
Cục An ninh mạng bác tin phải dự trữ nhu yếu phẩm 72 giờ. Bối cảnh khuyến nghị nước ngoài, mức phạt chia sẻ tin sai và bẫy bán túi sinh tồn giá cao.

Lừa đảo núp bóng trào lưu đi chùa online: cúng dường, giải hạn giả
Công an Hà Nội cảnh báo kẻ gian lợi dụng trào lưu đi chùa online để kêu gọi cúng dường, bán giải hạn, gửi link lấy OTP. Dấu hiệu và cách tự bảo vệ.

Lừa tình qua mạng kịch bản 7 ngày: bài học từ đường dây 2.300 tỷ
Công an Cao Bằng triệt phá đường dây lừa đảo hơn 2.300 tỷ đồng dùng tài khoản nữ giả, kịch bản tán tỉnh 7 ngày. Dấu hiệu nhận biết và cách phản ứng.

Mạo danh shipper, sàn TMĐT hoàn tiền mùa sale cuối năm 2026
Mùa 11.11, Black Friday, 12.12 kẻ gian giả shipper và sàn TMĐT báo hàng lỗi, dụ hoàn tiền qua link, QR, OTP. Cách kiểm tra đơn và xử lý khi lỡ làm theo.